Mag ik een dakkapel of uitbouw plaatsen na aankoop?

Vergunningvrij bouwen onder de Omgevingswet

Sinds 1 januari 2024 geldt de Omgevingswet. Een aantal kleine bouwwerken mag je vergunningvrij bouwen, als je binnen de regels van het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) blijft. Het gaat dan vooral om bouwen aan de achterkant, in het zogenoemde achtererfgebied.

• Dakkapel aan de achterkant: vaak vergunningvrij als hij binnen vaste maten blijft, bijvoorbeeld onder de nok en op voldoende afstand van de dakrand. Zie de regels bij IPLO.
• Aanbouw of uitbouw aan de achterkant: in veel gevallen vergunningvrij tot een beperkte diepte en hoogte.
• Bijgebouw of schuur in de achtertuin: vaak vergunningvrij tot een bepaalde oppervlakte, afhankelijk van de grootte van het erf.
• Voorkant en zijkant naar de openbare weg: daar is bijna altijd een vergunning nodig.

Vergunningvrij betekent niet regelvrij: de technische bouwregels gelden altijd, en ook de rechten van de buren blijven van belang.

Het omgevingsplan en het bestemmingsplan

Naast de landelijke regels heeft elke gemeente een omgevingsplan. Daarin staan bijvoorbeeld de bestemming van een perceel, het bouwvlak waarbinnen gebouwd mag worden en de maximale goot- en bouwhoogte. Oude bestemmingsplannen zijn sinds 2024 onderdeel van dat omgevingsplan en gelden dus nog steeds.

Buiten het vergunningvrije deel bepaalt het omgevingsplan of een bouwplan kan. Ligt je uitbouw buiten het bouwvlak of wordt het dak hoger dan toegestaan, dan is een vergunning nodig, en die wordt niet altijd verleend.

Monument of beschermd stadsgezicht

Is de woning een rijks- of gemeentelijk monument, of ligt ze in een beschermd stads- of dorpsgezicht, dan gelden strengere regels. Vergunningvrij bouwen is dan vaak niet mogelijk. Lees meer in wonen in een monument.

Zo check je het vooraf

• Doe de gratis vergunningcheck in het Omgevingsloket voor het adres en je bouwplan.
• Bekijk in het woningdossier de bestemming, het bouwvlak en de maximale bouwhoogte uit het bestemmingsplan, en of het pand een monument is.
• Vraag de verkoper of eerdere verbouwingen vergund zijn. Zie vergunningen opzoeken.
• Twijfel je, bel dan de gemeente of vraag een architect of bouwkundig adviseur om mee te kijken.

Dit artikel is een algemene uitleg en geen juridisch advies. Voor jouw situatie zijn de regels in het Omgevingsloket en het omgevingsplan van de gemeente leidend.